شاهین

انحراف معیار

پیشرفته
به‌روزرسانی ۲۰ تیر ۱۴۰۵ تحریریه شاهین ۳ دقیقه مطالعه
تلفظEN/ˈstændərd ˌdiːviˈeɪʃən/

انحراف معیار می‌گوید داده‌ها به‌طور معمول چقدر از میانگین فاصله دارند؛ عددی که پراکندگی یک مجموعه را در واحد همان داده خلاصه می‌کند.

میانگین می‌گوید مرکز کجاست، انحراف معیار می‌گوید داده چقدر دور مرکز پخش است؛ بدون این دومی، میانگین می‌تواند فریب بدهد. دو مجموعه با میانگین یکسان و انحراف معیار متفاوت، دو دنیای جدا هستند: یکی یکدست و قابل‌پیش‌بینی، دیگری پرنوسان و پرریسک. انحراف معیار بزرگ یعنی رفتار ناپایدار، و همین است که در تصمیم مهم است: یک کانال با میانگین تبدیل خوب اما انحراف معیار بالا، قابل‌اتکا نیست. اما انحراف معیار روی توزیع‌های خیلی کج (که در وب فراوان‌اند) خودش گمراه‌کننده می‌شود، چون مثل میانگین به دنباله حساس است؛ آنجا صدک‌ها ابزار بهتری‌اند. انحراف معیار جذر واریانس است و برخلاف واریانس، هم‌واحد خود داده است، برای همین راحت‌تر تفسیر می‌شود.