حاشیه‌نویسی

حاشیه‌نویسی یادداشتی است که روی یک نقطه از نمودار می‌نشیند تا بگوید در آن لحظه چه اتفاقی بیرون از داده افتاده — یک انتشار، یک کمپین، یک خرابی.

حاشیه‌نویسی حافظه تیم روی نمودار است: نمودار می‌گوید «اینجا بازدید پرید»، حاشیه‌نویسی می‌گوید «چون آن روز فلان خبر منتشر شد». بدون این یادداشت‌ها، سه ماه بعد هیچ‌کس یادش نمی‌آید آن جهش یا افت از کجا آمد، و همان تحلیل از صفر تکرار می‌شود. ارزش واقعی‌اش انباشتی است: با گذشت زمان، نمودار پر می‌شود از نشانه‌های علت، و الگوها (مثلا اینکه هر انتشار بزرگ چند روز نرخ خطا را بالا می‌برد) خودشان را نشان می‌دهند. اما حاشیه‌نویسی یک ادعای علی نیست؛ فقط می‌گوید این دو چیز همزمان بودند، نه اینکه یکی دیگری را ساخت. حاشیه‌نویسی خوب کوتاه، دقیق و دارای تاریخ روشن است، وگرنه به شلوغی بی‌فایده تبدیل می‌شود.